Na Denemarken:Waarom naar de Wadden?

Geplaatst door
vleiland-aan-zee-19555
Vlieland, 1955

 

De zeewind voelt als een zinderende tinteling

De horizon magnetiseert de onbereikbare droom

Het zand vraagt om een hand

De strekdam heimelijk verborgen

Ik volg de meeuw langs de vloedlijn

Mijn voetspoor verdwijnt onder druk van het tij

Alles verandert en blijft gelijk

Liever naar Vlieland dan naar Rømø? Eerder naar Fanø dan naar Terschelling? Of toch maar Schiermonnikoog in plaats van Mandø?

Na mijn reis naar de Deense Waddeneilanden krijg ik van vrouw, kinderen, vrienden en bekenden de vraag voorgeschoteld wat ik mooier vind, de Deense of de Nederlandse Waddeneilanden? Een wedervraag vliegt vanzelf voorbij: waarom ga ik het liefst naar Vlieland, Terschelling en Schiermonnikoog? Hieronder mijn antwoord. Ik ga in vogelvlucht over de eilanden, inspecteer mijn zintuigen, bekijk mijn gemoedstoestand en beland in hogere sferen. Ik daal af met conclusies over de Deense en Nederlandse Waddeneilanden.

Ode aan de Wadden

Het begint met de overtocht over zee, soms zelf twee zeeën. Je tempo past zich vanzelf aan de maximum snelheid van de veerboot aan. Is de reis al een avontuur voor landrotten, op het eiland zelf waan je je een ontdekkingsreiziger. Na een paar uur wandelen of fietsen heb je het gevoel dat je een overlevingstocht volbracht hebt. De trekvogels die duizenden kilometers afleggen om bij hun broedplaats in de poolgebieden te landen, oogsten nog meer bewondering.

IMG_5647

Ik voel me na een wandeling van enkele uren door de duinen, over het strand en door het bos een stuk gezonder en een beetje trots: dat heb ik toch maar weer mooi gedaan. Mijn gevoel sluit feilloos aan bij de inzichten van experts dat het buitenleven een positief effect heeft op lichaam en geest van de waddenbezoeker zoals vermindering van depressiviteit vermindert, verlaging van stress en gezonde lucht is ook nog eens goed voor de longen.

’s Ochtends wakker worden met het geluid van de branding van de zee en van zeemeeuwen blijft een godsgeschenk vergeleken bij de nachtmerries van de sirene van de politieauto op de A7. De kakofonie van de eenden en ganzen in de waddenpolder irriteren me niet, ik verlang alleen naar oordoppen bij het monotone geluid van de auto’s in files, van heimachines, boormachines, zaagmachines en bladblazers. Druktemakers op het land, op een eiland is de stilte oorverdovend.

De stad stinkt door CO2 uitstoot, uitlaatgassen van diesels en benzinemotoren, dampen uit een snackbar en laaghangende wietwalmen. Als ik langs de wadkant van een eiland fiets, stinkt het aangenaam naar de reuk van het zilte water, van zeewier en van uitgedroogde schelpdieren als mosselen en oesters. Het eiland ruikt naar bessen, naaldbomen, lamsoor, schapen, paarden, lavendel en rozemarijn.

IMG_8312

Op de Wadden kan ik oneindig ver zien. Je kijkt de wereld uit. Op het strand zie ik in een complete cirkel een onbebouwde omgeving, ik kan bij helder weer kilometers verder de kust van Friesland en Groningen zien of een ander eiland. Thuis kijk ik hoog op tegen flats, schuttingen, geparkeerde auto’s en reclamezuilen van 50 meter hoogte. Is de zonsopgang op het eiland een lust voor het oog, ’s avonds is het vuurwerk en een sterrenshow als ik op het eiland in het donker het firmament met ontelbare planeten en sterren aanschouw. Thuis neem ik niet eens de moeite om in het donker mijn hoofd buiten de deur te steken.

P1010601

Overdag kijk ik op naar kunstzinnig gevormde wolken, goudomrand in een palet van paars, lila, violet, blauw. Ik zie zeehonden, zilvermeeuwen, mantelmeeuwen, kokmeeuwen, scholeksters, lepelaars, rosse grutto’s en een bruine kiekendief. Ik kan de natuur voelen en oprapen. Ik vang met kinderlijk plezier garnalen en heremietkreeften en schelpen en raap verlekkerd mosselen en oesters. Ik loop verwonderd over zandplaten die uren daarvoor nog onder water stonden. Als ik geluk heb, ontdek ik zeevonk, zie ik het noorderlicht en wereldreizigers als kanoeten.

De natuur van de wadden plaatst je midden in het scheppingsverhaal en roept vragen op over de samenhang van natuurverschijnselen en het gedrag van mensen. De confrontatie met de klimaatveranderingen kun je hier niet uit de weg gaan met steeds warmer zeewater, met zeespiegelstijging, extremer weer en plastic soup. Wij zijn veroorzaker èn de oplossing van het klimaatprobleem.

Je kijkt hier anders naar jezelf. Je kunt een zijn met de natuur, je kunt erin opgaan. Zorgeloos, er alleen maar ‘zijn’ in een verbond met de schepping. Mediteren gaat bijna vanzelf. Is het een religieus gevoel, een mystieke ervaring? Hier in de onmetelijkheid van kilometers ruimte en rust voel je je nietig in de kosmos. Je eigen problemen worden er misschien wat kleiner of in elk geval anders door. De natuur als middel voor relativering. Of bewustzijnsverruiming?

Zijn wij niet allemaal op zoek naar authenticiteit, naar iets unieks? Het is dichter bij huis dan je denkt.

IMG_3767

Ik kom terug bij de beginvraag: Zijn de Deense Waddeneilanden Fanø, Manø en Rømø de moeite waard om te bezoeken?

PLUS

Aantrekkelijk zijn:

  • nieuwe ervaringen opdoen met andere overtochten dan we gewend zijn: of met een kleine ferry, 12 minuten lang, of over een primitieve ebweg of over een dijk van 9 km. De laatste twee zijn gratis te berijden;
  • de typisch Deense huizen, boerderijen en vakantieaccommodaties;
  • Deense spijzen en dranken;
  • met je auto op het strand rijden. Kan ook een nadeel zijn;
  • op de fiets en te voet genieten in bos-, heide- en duingebieden;
  • in kleinschalige musea kennismaken met de Deense cultuur en economie van honderden jaren geleden;
  • het vaste land met bijvoorbeeld de oude stad Ribe en het vlak daarbij aanwezig Viking centrum

MIN

Minder aantrekkelijk zijn:

  • de afstand: Amsterdam- Esjberg 800 km;
  • het leven is er iets duurder dan Nederland;
  • de beleving van de Waddenzee is niet te vergelijken met die van ons in Nederland: op elk eiland zie je aan de Waddenkant de torenhoge installaties van Esbjerg, de grootste havenstad van Denemarken. De horizonvervuiling aan de wadkant is op elk eiland waarneembaar;
  • de rust op de stranden van Fanø en Rømø wordt verstoord door gemotoriseerd verkeer;
  • minder duinvorming en minder bebouwde omgevingen zoals het Oerd, de Boschplaat en de Vliehors.

Conclusie

Aangezien rust, ruimte, weidse uitzichten en stilte voor mij de smaakmakers zijn van een eiland in de Waddenzee, kies ik eerder voor de Nederlandse eilanden dan de Deense, maar mijn bezoek aan deze drie eilanden in het land van de Noormannen en Vikingen had ik niet graag willen missen om een nieuwe ervaring op te doen en om vast te stellen waarom ik zo graag op onze Friese eilanden terugkom.

 

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.